ႁၢင်ႈၽၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း တႃႇသဝ်ၾႆးၾႃႉမူၼ်း | ၶႄႇ ၽူႈပၼ်ၶူဝ်းၶွင် & ႁူင်းၵၢၼ် တႃႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ႁႂ်ႈမီးၽွၼ်းလီ

လွင်ႈလိူၵ်ႈၶူဝ်းၶွင်၊ ႁၢင်ႈၽၢင်ၶိုၵ်ႉတွၼ်း တႃႇသဝ်ၾႆးၾႃႉမူၼ်း ဢၼ်မီးၼမ်ႉၵတ်ႉသုင်ၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း လဵၵ်းဢၼ်ႁႅင်းယႂ်ႇ။ ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းၶၢမ်ႇလႆႈ ႁႅင်းတဵၵ်း ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၶွၼ်ႇၵရိတ်ႉ သႂ်ႇလႄႈ လွင်ႈသၼ်ႇဝႆ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ႁဵတ်းပဵၼ် ၶူဝ်းၶွင်ၼၼ်ႉၵွႆးဢမ်ႇၵႃး မၼ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈ ႁၢင်ႈၽၢင်မၼ်း ၼိမ်သဝ်း ၽွင်းမိူဝ်ႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိုၼ်း ၶၢဝ်းယၢဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇႁဵတ်းႁႂ်ႈ ႁၢင်ႈၽၢင်မၼ်း လႅၵ်ႈလၢႆႈငၢႆႈငၢႆႈ။ လွင်ႈၶၢမ်ႇလႆႈ လွင်ႈလူႉလႅဝ်မၼ်း ဢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽႃၽၢႆႇၼႂ်း ႁၢင်ႈၽၢင်ၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇလူႉလႅဝ် ယွၼ်ႉၵႆႉၵႆႉ ၵပ်းသိုပ်ႇ တင်း ၶွၼ်ႇၵရိတ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၽိဝ်ၼႃႈ သဝ်ၼၼ်ႉ ၼႅၼ်ႈၼႃလီသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်ဢၼ်တေလႆႈႁဵတ်း ဝၢႆးသေ ၶူၼ်းၶဝ်း လႄႈ တႅပ်းၼၼ်ႉ ယွမ်းလူင်းၵႂႃႇသေဢမ်ႇၵႃး ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶွင် ၶမ်ႇပၼီႇၶဝ် ယွမ်းလူင်းၵႂႃႇ။

ၵၢၼ်ၶူင်သၢင်ႈ ႁၢင်ႈၽၢင် ၊ ႁၢင်ႈၽၢင်ဢၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းၼႆႉ မၼ်းထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်း ၽၢင်ႁၢင်ႈ သဝ်မူၼ်းၼၼ်ႉ တဵမ်ထူၼ်ႈ။ တၢင်းယၢဝ်း radian တင်းမူတ်းၼႆႉ ၼပ်ႉသွၼ်ႇဝႆႉ တႅတ်ႈတႅတ်ႈတေႃးတေႃး တႃႇႁႂ်ႈ တွၼ်ႈၶၢမ်ႈ ၶွပ်ႇၾႆးၾႃႉ ဢၼ်ပဵၼ်မႃးၼၼ်ႉ ပဵၼ်တူင်ႇဝူင်း ဢၼ်မီးပိူင်တၢႆ ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈ သဝ်ၾႆးၾႃႉ ၸၢင်ႈၽႄႈၸွတ်ႇ ႁႅင်းတဵၵ်း ၽၢႆႇတႂ်ႈ လွင်ႈတဵၵ်းတဵင် ႁႂ်ႈၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ်သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ လွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း လွတ်ႈၽေးလီမႃးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ႁွႆးၸဵပ်းၼႆႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်း ပိူင်ၾၢင် ဢၼ်ၸႅၵ်ႇၽႄဝႆႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ပိုတ်ႇဢိုတ်းလႆႈ ဝႆးဝႆး လူၺ်ႈ လၢႆးၵေႃႇသၢင်ႈ ဢၼ်ၸႅၵ်ႇဝႆႉ ဢၼ်တႅတ်ႈၼႅတ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼၼ်ႉ လၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ်မၼ်း ငၢႆႈငၢႆႈလူမ်လူမ် လႄႈ ဢမ်ႇလူဝ်ႇၸႂ်ႉႁႅင်းၵူၼ်းၼမ်သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၶၢဝ်းယၢမ်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈ ဢၼ်လဵဝ်ၼၼ်ႉ ပွတ်းလူင်းၵႂႃႇ လီလီယူႇ။

လွင်ႈမေႃမူၼ်ႉမႄး ငဝ်းလၢႆး: တႃႇတေမူၼ်ႉမႄးလႆႈ ငဝ်းလႆၢးပႆၢးသၢင်ႈ ဢၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉ ႁၢင်ႈၽၢင်ၼႆႉ မၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ပၼ် လွင်ႈမၵ်းမၼ်ႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈလႆႈၼၼ်ႉယူႇ။ ဢမ်ႇဝႃႈ တေပဵၼ် သဝ်ၾႆးၾႃႉ ဢၼ်လဵၵ်ႉ ဢၼ်ပဵၼ်မူၼ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်း ၼႂ်းသၢႆၾႆးၾႃႉ ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် သဝ်ၾႆးၾႃႉ ဢၼ်ယႂ်ႇ ဢၼ်မီးႁိမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းလူင် ၼႂ်းဝဵင်းၼၼ်ႉ လွင်ႈလူဝ်ႇႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ တေလႆႈ မူၼ်ႉမႄး တၢင်းယၢဝ်း လႄႈ တၢင်းၵႂၢင်ႈ ၶိူင်ႈၾႆးၾႃႉၼၼ်ႉယူႇ။ တွၼ်ႈဢၼ်ၵွင်ႉသၢၼ် ၶိူင်ႈၸၢၵ်ႈၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်း ပိူင်ၾၢင် ဢၼ်ႁူမ်ႇဝႆႉသေ ၸၢင်ႊႁႄႉၵင်ႈလႆႈ လွင်ႈၼမ်ႉယၢင် ၸိုမ်းဢွၵ်ႇ ၽွင်းမိူဝ်ႈ သႂ်ႇၶွၼ်ႇၵရိတ်ႉၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈဝႄႈလႆႈ လွင်ႈဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ တီႈၼိူဝ်ၽိဝ်သဝ် လႄႈ ႁႂ်ႈၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။

လွင်ႈႁဵတ်းသၢင်ႈ ႁူဝ်ယွႆႈမၼ်း- လွင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ႁၢင်ႈၽၢင် ဢၼ်တႅတ်ႈၼႅတ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼႄပၼ် လွင်ႈမေႃႁဵတ်းၵၢၼ် ၼႆယဝ်ႉ။ ၽႃၽၢႆႇၼႂ်းၼၼ်ႉ ဢဝ်ပၢႆးၸၢင်ႊ ဢၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမၼ်း ၼိမ်သဝ်း သုင်လိူဝ်ႁႅင်း ၼင်ႇႁိုဝ် ၶွၼ်ႇၵရိတ်ႉ တေၸၢင်ႊၸပ်းၵၼ် ၽဵင်ႇၽဵင်ႇ ၽွင်းမိူဝ်ႈ ႁဵတ်းႁၢင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၽိဝ်ၼႃႈ သဝ်ၾႆးၾႃႉ ဢၼ်ပဵၼ်မႃးၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၽဵင်ႇၽဵင်ႇသေ ဢမ်ႇလူဝ်ႇ ၶူၼ်းၶဝ်းထႅင်ႈသေ ၸၢင်ႊႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢၼ်တင်ႈၶိူင်ႈ ဢိၼ်ႇၵျိၼ်ႇၼီႇယႃႇ လႆႈလီလီ။ ႁၢင်ႈၽၢင် ဢၼ်ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉၵမ်ႈၽွင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈသႂ်ႇဝႆႉ ၶိူင်ႈၸွႆႈထႅမ် တႃႇႁႂ်ႈ တီႈယူႇ ႁွႆးလဵၵ်း ၼႂ်းႁၢင်ႈၼၼ်ႉ တႅတ်ႈတေႃးလီသေ ဝႄႈလႆႈ လွင်ႈတဵၵ်းတဵင် ဢၼ်ဢမ်ႇၽဵင်ႇၵၼ် ၼိူဝ် ၶူင်သၢင်ႈ သဝ် ယွၼ်ႉ ႁွႆးလဵၵ်း လႅၵ်ႈလၢႆႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။